Home » Ontwikkelingsvoorsprong

Ontwikkelingsvoorsprong

kpc blokjes

Het signaleren door huisartsen en professionals van het consultatiebureau (CB)

Voor professionals in de gezondheidszorg is het belangrijk om kinderen met een ontwikkelingsvoorsprong te kunnen herkennen. Huisartsen en CB-artsen en verpleegkundigen zijn juist in de beginjaren van een kinderleven de personen waartoe ouders zich richten met vragen over de ontwikkeling voor hun kind. Zeker als het een eerste kind betreft en ouders nog geen vergelijking kunnen maken met andere kinderen en zich vaak ook onzeker voelen over de opvoeding.

Ouders komen geregeld bij de huisarts of op het consultatiebureau met vragen over hun kind met een ontwikkelingsvoorsprong, zonder zelf te weten dat juist die voorsprong invloed heeft op de reden van hun huisartsbezoek. Je ziet dan ouders met opvoedingsvragen, omdat ze niet uit de voeten kunnen met de gangbare opvoedadviezen. Hun kind slaapt bijvoorbeeld veel minder, vraagt veel, neemt autoriteit niet vanzelfsprekend aan, discussieert over regels, laat zich niet makkelijk aanspreken of tegenhouden. Ze komen, omdat hun kind als baby al veel huilt, heel gevoelig is, snel van slag. Of ze vragen zich af of hun kind mogelijk iets zou mankeren omdat het anders reageert (bijv. heel  druk is, of soms sterk in zichzelf gekeerd kan zijn, met een soort hyperfocus op iets) dan andere kinderen.

Op het consultatiebureau komen tevens ouders waarbij deze vragen niet zozeer leven, maar waarbij een kind wel een ontwikkelingsvoorsprong heeft, die ze zelf niet als opvallend of anders beschouwen. Maar aangezien het consultatiebureau de ontwikkeling van een kind bijhoudt en het kind regelmatig ziet, zijn de artsen en verpleegkundigen hier de aangewezen persoon om een ontwikkelingsvoorsprong vroegtijdig te signaleren.

Het CB kan signaleren of een jong kind bijvoorbeeld al verschillende kleuren herkent, een opvallende vaardigheid heeft in het stapelen van blokjes, al letters herkent of zelfs al leest, schrijft of rekent. Andere signalen kunnen zijn dat een kind een opdracht als bijv. het bouwen met blokjes, de eenvoudige plaatjes benoemen bij de ogentest of het tekenen van een cirkel niet serieus neemt, omdat ze zo gemakkelijk zijn. Soms horen ze van een ouder, dat een kind beter praat dan zijn of haar speelkameraadjes. Maar als het gaat om het eerste kind in een gezin, dan zullen de ouders dat echter zelden opmerken! Ze zijn dan gewend aan de vlotheid van hun kind, dat is hun maatstaf. Het zou dus goed zijn, dat je –als professional op het CB- opmerkt dat een kind bijv. al ‘brandweerkazerne’ kan zeggen, of ‘kleurpotloden’. Soms vertelt een ouder, dat een kind niet meer naar de opvang wil en dan steeds buikpijn heeft of dat het kind anderen bijt of een heel dagdeel zwijgt.

Al deze zaken kunnen op een ontwikkelingsvoorsprong wijzen en zijn de moeite waard om nader uit te vragen.

Waarom is dit belangrijk?

Bij een vroege herkenning van een ontwikkelingsvoorsprong kunnen ouders, maar ook andere betrokkenen bij het kind hier tijdig op inspelen. Bijvoorbeeld door meer variatie aan te brengen in het aangeboden speelgoed/materiaal. Door ze soms met oudere kinderen te laten spelen. Door meer aandacht te geven aan uitleg van bepaalde (gang van) zaken. Wanneer een kindje heel druk is of juist geregeld in zichzelf gekeerd, dan hoeft niet direct aan ADHD of autisme gedacht te worden, maar kan het ook om een ontwikkelingsvoorsprong gaan.

Risico’s van niet signaleren.

Als de voorsprong niet gezien wordt, dan missen ouders de kans zich hier in te verdiepen. Hierdoor kunnen zij niet tijdig inspelen op de  risico’s zoals het ontstaan van faalangst, onderpresteren, fysieke klachten door weinig aansluiting of uitdaging. Veel ouders die hier mee te maken krijgen, geven aan dat zij het graag eerder hadden geweten om tijdig in te kunnen spelen op de verschillende aspecten van een voorsprong. Bovendien wordt een misdiagnose (gebeurt veelvuldig) zo voorkomen.

Voordelen van vroeg signaleren.

Je kunt ouders uitleggen, dat 2 à 3% van de bevolking hoogbegaafd is en dat een ontwikkelingsvoorsprong bij jonge kinderen hiervan een voorloper kan zijn. Belangrijk is dat ouders zich gaan verdiepen. Het kind heeft ruimte nodig om te kunnen groeien. Dit gaat soms lastig als een kind sterk voorloopt op de groep leeftijdgenoten. Toch is het heel belangrijk om het kind niet af te remmen: van een kindje dat goed kan rennen, ga je ook niet de benen vastbinden! Wijs de ouders op de veel voorkomende hooggevoeligheid op alle zintuiglijke gebieden. Het opvoeden vraagt van de ouders meestal een andere aanpak dan regulier. Er zijn altijd experts te vinden om ouders hierin verder op weg te helpen.

Poster Ontwikkelingsvoorsprong

Download de gratis poster!

%d bloggers liken dit: